Ауа райы
Мерекелер

ДЕНСАУЛЫҚ: АҚШ ғалымдары аспириннің бала көтеруге көмектесетінін айттыАСТАНА. ҚазАқпарат - Бала көтергісі келген әйелдер күн сайын аспирин дәрісінің төрттен бір бөлігін қабылдау керек, деп кеңес етеді Америка репродуктология қоғамының вице-президенті Ричард Полсон. Аспирин қанды сұйылтатындықтан, ол репродуктивті органдарға өтетін қан ағымын күшейтеді, ал бұл бала көтеру мүмкіндігін арттыра түседі, деп жазады The Daily Mail.

Оған қоса, аспирин бала көтеруге кедергі болатын қабынуды азайтады.

Зерттеу нәтижесі бойынша, бұған дейін түсік тастап, жүйелі қабынуы бар әйелдер күніне 81 миллиграмм аспирин қабылдап, қатысушылардың 17 пайызы бала көтерген. Аспиринді ішкендердің 20 пайызында жүктілік мерзімі қалыпты өткен. Осы арада, профессор бала көтергісі келген барлық әйелдерге аспирин үшуді кеңес етеді. Ал аллергиямен ауыратындар мен асқазан-ішек жолдары дерттеріне шалдыққандарға оны ішуге болмайды.

Алайда аспириннің күрделі кері әсері де бар. Оны жиі қабылдаған әрбір оныншы адамда асқорыту жүйесінде проблемалар тауып алуы мүмкін. Тіпті, іштен қан кетуі де ықтимал. Демікпе дертіне шалдыққандар аспирин ішсе, кейде еріні, ауыз қуысы, тамағы ісіп кетуі, кейбір жағдайда аспирин геморрагиялық инсультқа апарып соқтыруы да ғажап емес. Сондықтан, оны дәрігермен кеңесіп ішу керек, дейді ғалымдар.

http://inform.kz/kaz/article/2832065

Дертіңізге шипа, жаныңызға дауа іздесеңіз, атқа мініңізАСТАНА. ҚазАқпарат - Әлемде жылқымен табиғаты етене қазақтай ұлт кемде кем. Ұлтымыздың арғы бергі тарихын Қамбар ата тұқымынсыз елестету мүмкін емес. Бізге алыс ғасырлардан сыр шертетін көзі тірі экспонат та осы жылқы түлігі. Қамбар ата тұқымын ең ерте пайдаланған халықтардың ұрпағы екеніміз туралы да тарихи деректер мол.

Атақты шығыстанушы, академик Рене Груссе атты Француз ғалымы өзінің «Дала империясы» еңбегінде: «Ең алғаш жылқы малы Оңтүстік орыс даласында пайда болған. Жылқыны алғаш қолға үйретушілердің көшпенділер болғаны күмән тудырмайды. Жылқы қолға үйретілісімен-ақ соғысқа пайдаланылды...» деген жазбалар бар. Бұл жердегі Оңтүстік орыс даласы қазақ даласының солтүстігі, Сібірдің оңтүстік етегі, қарт Алтай мен Саян қабырғалары және түріктің Өтүкен жынысы екенін тарих ғалымдары неше мәрте айтқан. Археологиялық қалдықтар бұдан 7000 жыл бұрын Еуразия даласы жылқыны қолға үйретушілердің Отаны болған деген қортынды шығарады.

Соңғы кездегі қазба деректер негізінде Қазақстан және көрші аймақтарда біздің заманымыздан бұрынғы 3-4 мың жылдықтар кезінде жылқы тек қолға үйретіліп қана қоймай, бір түрлі мәдени феномен ретінде, әлде қашан кең таралғанын дәлелдейді. Мұндай орындардың қатарына Солтүстік Қазақстандағы Ботай мәдениеті, Арқайым ескерткіштері, сондай-ақ сақ, ғұн заманының мұралары жатады (Берел, Шілікті, Есік қорғаны т.б.).

Өткен ғасырдың 80-жылдарында Көкшетау аймағынан табылған жылқы қорымын тереңірек зерттеген ғалымдар мұнда жерленген жылқылардың қазіргі қазақ жылқысымен бір текті екенін анықтады.

Бұл - халқымыздың жылқымен ежелден етене болғандығын дәлелдейтін деректер. Біздің бүгінгі айтпақ болғанымыз бұл емес, Қамбар ата тұқымының көпшілік білетін және біле бермейтін кейбір ерекше қасиеттері, қызықты мәліметтер.

Көпшілік жұрт әдетте «жылқы мінезді халқпыз» деп бекерден бекер айтпайды. Өйткені, жылқы өте сергек, сезімтал сондай-ақ, ақылды жануар.

Қазақ жылқы жануарын ерекше бағалайтын әлемдегі 24 ұлттың бірі.

Әлемдік тарихта жылқының ең арғы атасын гиракотерия дейді. Гиракотерияның салмағы 5 келі, бойының биіктігі небары 15 сантиметр, ол 60 миллион жылдай уақыт бұрын өмір сүрген.

Қамбар ата тұқымының 5 мүшесі айырықша дамыған.

Олар - сезу түйсігі, көзі, құлағы, аузы және мұрыны. Жылқы осы бес мүшесінің арқасында иесімен қатынасын да реттеп, оның қандай адам екенін ажырата алады. Сол арқылы өзінен қорқып тұрған адамға мінез көрсетеді. Оның осы қасиетін аңғарған ата-бабаларымыз қарсы әдісін таба білген.

Жылқының аузы, мұрыны, көзі мен құлағының ерекше сезімталдық қасиетімен қатар жылқының есте сақтауы да жоғары деңгейде. Ұлы Отан соғысы кезінде Шығыс Қазақстан өңірінен майданға, Беларусь жеріне пойызбен апарылған бір жылқы, алты айдан кейін өз мекеніне қайтып келген.

Дүние жүзінде жылқының түрі өте көп. Соңғы деректер бойынша 163 ке жуық. Олардың көбі аралас тұқымды. Тек санаулы тұқымдары ғана таза қанды деп айтылады, мысалы араб жылқысы.

Қазақ ежелден жылқының жасы мен денсаулығын тісіне қарап анықтаған. Айта кету керек, жылқының тісі басқа жануарлардың тісінен өткірлігімен де ерекшеленеді.

Жылқы туралы ең қысқа атау «ат» деген қазақта болса, ал ең ұзын атау перуан тайпасының үндістерінде деген дерек бар.

Соңғы уақыттағы ғылыми зерттеулер жылқы қызыл мен көк түсті ажырата алмағанымен, бірақ түрлі-түсті реңкте көретінін айтады, сондай-ақ, оның көзі қараңғы түнде өте жақсы көретінін бәріміз білеміз.

Ол бір бағытқа қарап тұрғанымен айналасын бірдей көре алады.

Сезімталдығы жағынан көптеген жануарлардан алда болатын жылқы иесінің өзіне деген ықыласын аңғара алады. Егер иесі өзіне ұнаса одан асқан адамның жансерігі болуы екіталай.

Жылқы қазақпен ежелден етене болғандығынан ғана емес, ол жоғарда айтқандай көптеген артықшылығымен, әсіресе ер басына күн туып, қиналған сәтте жол таба білетін ақылдылығымен бағалы. Ат иесін ешқашан жолда қалдырмаған.

Ат қалың тұман басып тұрғанда дұрыс жол тауып, шөл далада басын еркін қоя берсе сулы жерге бастап бару ерекшелігі бар.

Жылқының тектілігі сол, айғырлар өз тұқымына ешқашан шаппайды.

Бұрынғы бай бағландар, батырлар өздеріне міндетті түрде бір жақсы ат ұстай білген. Тарихымызға үңілер болсақ, тіпті бір жақсы ат үшін, ел мен ел ерегескен замандар болған. Қазақ ат ер қанаты деп бекер айтпаса керек. Аты әлемге мәшһұр Шыңғысхан жарты әлемді уысына алуы - көшпенділердің жылқы жануарының ерекшеліктерін соғысқа өркениетті түрде пайдалана алуында болса керек.

Қазақ тарихынан жылқының алар орны орасан зор екені барлығымызға түсінікті. Аты аңызға айналған қазақ батырлары өзінің желден жүйрік сайгүліктерінсіз айтылмайды. Ертөстік, Қобыланды, Алпамыс, Қамбар батыр, Қабанбай батыр сынды ертегілер мен тарихымыздағы алып тұлғалардың аты ақылды тұлпарларымен қатар айтылады. Желмен жарысқан жүйріктер Марғабылдың қарақасқа аты, Ақан серінің Құлагері сынды арғымақтар ұлтымыз тарихымен қатар жасай бермек.

Жылқы малының қазақ ауыз әдебиетіндегі орыны ерекше.

Әсіресе, халық әндерінде жылқы атаулары өте кең тараған. Ән сөздерінде жиі кездесетін жылқы атаулары: ақбақай, құлақасқа, үкілікер, майдақоңыр, екі жирен, бурылтай, т.б.

Ал, ұлтымыздың күй өнерінде төрт түліктің осы түріне арналған күй саны санап тауысқысыз. «Салкүрең», «Қосбасқан», «Телқоңыр», «Қара жорға», «Өрелікер»...

Әлемде жылқы түлігіне ең көп әуен арнаған халық қазақ екеніне дау жоқ. Бұның бәрі ұлтымыздың оған деген терең махаббатынан ғана емес, жылқының басқа жануарларға қарағанда артық жаратылысының әсерінен де болуға тиіс.

Б.э.д. V ғасырда Гиппократ қоршаған ортаның адамға әсерін байқап: «Ат үстінде жүру - тек қана жаралы адамды ғана жазып қоймай, меланхоликтерге жаман ойлардан арылып, керісінше, көңілін сергітіп, жақсы ойлар ойлауға жәрдемдеседі», - депті.

Ғылыми тілде «иппотерапия» деп аталатын атпен серуендеу арқылы жасалатын емнің бұл түрі медицинаның бүгін ашқан жаңалығы емес екен.

Яғни, сонау Б.э.д. V ғасырда осы ғылымның атасы Гиппократ жылқының ерекше емдік қасиетін аңғартып кеткен.

Тибет медицинасында жылқыны түсінде көру де - шипа болып есептеледі. Түсінде адам арасында құлындары бар жылқыларды көрсе - ауруынан тез айығатынының белгісі де, атты жайдақ мініп жүрсе - ұзақ ғұмыр кешеді деп болжаған. Мінекей, қазақтың «Ат үстінде әулие» дегені тегін сөз емес болды.

Ауыздығымен алысқан атқа міну кімге болсын қанат бітірері анық. Адамға еркіндікті тазалықты сезіндіреді. Қазақ еркіндікті ат үстінде сезінген. Еңбектеген сәтте қу шыбықты ат етіп ойнайтын қазақ баласы өсе келе шыбыққа жан бітірген.

Ат үстінде рухы тасып, қайраты қалыптасқан. Ендеше, рухымыз биік, денім сау болсын десеңіз бабалар ізін жалғастырып тұрған жөн болар.



Бейсен Сұлтанұлы

Дертіңізге шипа, жаныңызға дауа іздесеңіз, атқа мініңіз
Дертіңізге шипа, жаныңызға дауа іздесеңіз, атқа мініңіз
Дертіңізге шипа, жаныңызға дауа іздесеңіз, атқа мініңіз
Дертіңізге шипа, жаныңызға дауа іздесеңіз, атқа мініңіз

 

 

http://inform.kz/kaz/article/2831955

Адам денсаулығына қанша сағат ұйықтау пайдалы?АСТАНА. ҚазАқпарат - Адамның өзін жақсы сезінуі үшін тәулігіне кем дегенде жеті жарым сағат ұйықтауы керек. Ұйқының аздығы күйзеліс, сусақ (қант диабеті), жүрек-қантамыр аурулары мен жазатайым оқиғалардың тууына себеп болады. Лидс Университетінің психологтары 18 бен 80 жас аралығындағы 1024 британдық азаматтың арасында сұрау жүргізіп, жаңа тұжырым жасады, деп хабарлайды The Daily Mail.

30 бен 50 жас аралығындағы респонденттердің 25 пайызға жуығы дұрыс тынықпаған. Олардың бір жылда 15 күнге жуық ұйықтамағаны анықталды. Осыдан кейін қатысушылардың 42 пайызы жұмысқа байланысты күйзеліске ұшырағанын айтып, шағымданды. 30 пайызы жұмыстың кесірінен ұйқы қанбайтынын айтты.

Сұралғандардың 5 пайызы ғана небәрі 5 сағат ұйықтауды алдын ала жоспарлаған екен. Респонденттерден алдағы түн қалай өткені туралы сұрағанда, олардың 25 пайызы 5 сағаттан кем ұйықтағандарын айтты. Айта кетейік, Калифорния университетінің зерттеушілері таяуда тәулігіне 8 сағат ұйықтау қажет деген тұжырымды жоққа шығарған. Олардың айтуынша, іс жүзінде, небәрі 6-7 сағат ұйықтау да жеткілікті.

 http://inform.kz/kaz/article/2831867

 

 
 
 
Денесіне сурет салдыратындардың мінезі бұзылған - ғылыми зерттеу АСТАНА. ҚазАқпарат - Денесіне сурет салдыру соңғы жылдары белең алып кеткені белгілі. Бұрын оны көбінесе түрмеде жазасын өтеушілер мен байкерлер ғана жасататын. Қазір көп адамдар денесіне сурет салғызатын болды. Кэмбридждегі Энглия Раскин Университеті ғалымдарының жүргізген жаңа зерттеуі «тату» жасатқан адамдардың көпшілігі агрессивті және бүлік тудыруға бейім екендігін көрсетті, деп хабарлады The Daily Mail. 

Зерттеуге 20-58 жас аралығындағы 378 (181 әйел, 197 ер адам) адам қатысты. Олардың 97-сінде «тату» болған. Зерттеушілер тату жасатпаған адамдарға қарағанда, оны жасатқан адамдарда шалт мінез, пиғылы бүлік шығаруға басым екенін байқаған. Ғалымдар екі топ арасындағы білім және әлеуметтік мәртебе деңгейіндегі айырмашылықты анықтамады.

«Тату» жасатқан адамдар ашушаң болып шықты. Зерттеушілер бүлікшіл адамдардың теріс эмоциялары оларға тату жасатуға мәжбүрлеуі мүмкін деп болжады.

 

ДЕНСАУЛЫҚ: Балдың 26 түрлі емдік қасиетіАСТАНА. ҚазАқпарат - Бал емдік қасиеті ерте кезден-ақ белгілі болып, түрлі ауруларға қарсы әркім өзінше пайдаланып келген көптеген дерттерге аса шипалы. Соған орай, балдың емдік қасиеттерімен таныса отырыңыз.

Мaqsat.kz сайтының жазуынша, ара балының басты ем болатын аурулары мен оны емге қолдану тәсілдері мынандай:

1. Қол-аяқ жансызданғанда, сары ара ұясының үлкенінен бір дана, кішілеуінен 3-4 данасын, жалқы өскен усарымсақпен қосып, жаншып ауру жерге таңады.

2. Тері қышымасына: ара ұясын(өңделген) спиртке 7 күншылап, 8 күннен бастап қышымаға бірнеше рет жағады.

3. Емшек безі ісінгенде ара ұясын отқа өртеп 6 грамын суға қайнатып, самасын тұндырып, суынан күніне 2-3 рет ішеді.

4. Ыстық, суықтан тіс қақсағанда: өңделген ара ұясын, суға бұқтырып, суымен ауызды шайқайды. Өңделген ара ұясынан кішкене мөлшерде алып, қақсаған тіске басады.

5. Ара ұясынан бір дана, қырықаяқтан 2 дана, ашутастан тиісті мөлшерде алып талқандағаннан кейін ара ұясының ішіне салып артынан отқа біраз қыздырып, кендір майына араластырып тез арада жараға жағады.

6. Балалар кіндігі сыртқа шығып кеткенде ара ұясын өртеп, күлін кіндікке таңады.

7. Дизентерияға: ара ұясын кептіріп ұнтақтаған соң 0,3 гр-нан күніне 2-3 рет ішеді. Жасалу және ішу мөлшері 2-4 грамм. Құрамында балауыз, ағаш майы тектес зат және ұшқыш майы бар.

8. Үйреншікті іш қатуға балдан 60 грамм қара күнжұт дәнінен 15 грамм. Балды жылытып, араластырып, қайнаған сумен екіге бөліп күніне 2 рет ішеді.

9. Асқазанның он екі елі ішек жарасына балдан 60 грамм  шикі қызыл мия тамырынан 9 грамм мандарин қабығынан 6 гр-ды суға лайықты мөлшерде жоғарыдағы дәрілерді қосып, қайнатып самасын сүзіп, бір күнде үш рет ішеді.

10. Улы жәндіктер шаққанда, шиқан, сыздауық шыққан-да, балдан, ұзын сарымсақтан тиісті мөлшерде алып, жаншып, балға араластырып жараға таңса, жараның аузын шығарады. Сыздап ауырғанды басады, қабынуын қайтарады.

11. Ауызға ауыздық, қотыр шыққанда, қас бояу жапырағы, бал екеуін қосып жаншып, әзірлеген дәріні ауызға салып сорады. Сонымен бірге қотырға жағады.

12. Отқа, қайнаған суға күйген жеңіл күйікке, жараның бетін физиологиялық тұзды сумен тазалап жуып, артынан жараға бал жағады.

13. Тістің түбін бекемдеп, тісті ағартуға бал мен уксусты қосып тісті 3-4 рет жуса, тістің түбі бекемделеді, тіс аппақ болады.

14. Құлақ ауруларына: сиыр сүтіне, омырау сүтіне, ешкі сүтіне, бұлар болмағанда жұмыртқаның ағына балды араластырып жылытып, құлаққа тамызса, әртүрлі құлақ ауруларын жазады.

15. Құтырған ит қапқанда, улы жәндіктер шаққанда, апиыннан уланғанда, зірәні қайнатып, қайнатпасына бал қосып ішкізсе, уытты қайтарады, ауырғанды басады.

16. Қан қысымы өрлегенде зығырдан 50 гр. балдан 60 гр-ды 220 гр. қайнаған суға қосып күніне екі рет ішсе қан қысымын төмендетеді.

17. Мәйітті бір мезгіл сақтауға тура келсе бүтін денесін балменен тегіс сылап қойса мәйіт тиісті уақытқа дейін бұзылмайды.
Шипалық емге қажет мөлшері 10-20 гр-нан аспауы керек. Балдың құрамында глюкоза, фруктоза, сахароза, өсімдік желімдері, белок, фермент, балауыз, бояу заты, хош иісті заттар, минералды тұздар және А, Д, Е витаминдері бар.

18. Ұйқысыздықтан құтылу үшін жасалатын әр түрлі ем бар. Солардың ішіндегі ең тиімдісі - бал жеу. Жатар алдында 1 шай қасық балды 1 стақан жылы суға араластырып ішсе, жүйкеге жайлы әсер етіп, тез ұйықтауға көмектеседі. Моншада емен жапырақтарымен шабыну да жақсы ұйықтауға септігін тигізеді. Таза ауада көбірек жүру, күнделікті бір уақытта дағдылану да өз кезегінде ұйқының тұрақтылығына ықпал етеді.

Ұйқысыздық әртүрлі жағдайларға байланысты болады. Қан аздықтан болатын ұйқысыздыққа ыстық су құйған жылытқышты аяққа басу керек. Бір жағдайларға мазасызданғаннан ұйқыңыз қашса, жатар алдында жылы сүт ішуге болады. Ал қан қысымы жоғары адамдарға ұйқысыздық пен бас ауруларынан арылу үшін арнаулы жастықтар бар.


19. Суық тигенде, тұмауратқан кезде балды ыстық сүтке, немесе лимонның шырынына қосып, науқастан әбден айыққанша ішкен дұрыс. Ол үшін бір стақан ыстық сүтке бір шай қасық қосып ішеді. Ал, сүт жақпайтын адам бүтін бір лимонның шырынына 100 гр. бал қосып, әбден езілгенше араластырып, сұйылған соң пайдалануына болады. Оны ішкенде екі-үш күндей жылы үйде жатқаны жөн. Өйткені, бал адамды терлетеді, ал терлеген кезде тез суық тиеді. Оңдайда адам жөтеле береді.  Сондай-ақ, шәйнекте қайнап тұрған суға бір ас қасық бал қосып, ауыз бен мұрынды булау тамақтың қызарғанын басады.

20. Асқазан, ішек науқасына шалдыққан, не қышқылы аса көбейіп, керісінше, өте азайып кеткен адамдардың да балды ем ретінде пайдаланғаны жөн. Әсіресе, асқазанында жарасы бар науқас тамақтың алдында бір жарым, екі сағат бұрын, немесе тамақтан үш сағат кейін үзбей бал жеп отырса, ауруы бәсеңсіп, жүрек айнуы мен асқазанның қыжылдауы басылады, әрі бал қанның құрамындағы гемоглобинді (қызыл түйіршік) көбейтеді. Қышқылы аз адамдар бір ас қасық балды тамақты ішер алдында ғана жесе, ол ас қорытатын шырынның көбірек бөлінуіне әсер етеді. Ал, қышқылы көп адамдар тамақтан 1,5-2 сағат бұрын пайдаланса, асқазан қышқылын азайтады.

21. Жөтелді басу үшін пияздың сөліне бал, сары май, не қойдың майын қосып ішкен дұрыс. Сондай-ақ, 1 литр суға ұнтақталған 500 грамм пияз, 400 грамм қант және 50 грамм балды қосып, баяу жанған отта үш сағаттай қайнатып, суыған соң, шыны ыдысқа құй-ып, аузын мықтап бекітіп қояды. Оны суық тиіп, қатты жөтелген адам ас қасықпен күніне бес-алты рет ішуі керек.

22. Балды, әсіресе, бауыры және өт жолы ауыратын адамдар көбірек пайдаланады. Оны белгілі бір мөлшерде ақ ірімшікке (творог), сәбізге, лимон шырынына қосып жеген дұрыс. Кейде тұрыптың (редька) ішін үңгіп, оған балды толтырып қойып, үш - төрт сағаттан соң дайын болған шырынды өт жолы ауыратын ересек адамға ас қасықпен, ал балаға шәй қасықпен күніне 2 - 3 рет беру керек. Мұндай әдіс өт жолы мен бүйректе құм, тас жиналудан сақтайды.
Сондай-ақ, бір стақан сәл жылытылған минерал суына бір ас қасық бал қосып, оны аш қарынға ішіп, бір жарым, не екі сағаттай қырынан жатып, бауырға аса ыстық емес грелка басқан жөн. Сонда бауырда жиналып қалған өттің асқазанға қарай ағып өтіп, бауырдың жеңілденуіне әсер етеді.

23. Балықтың майына қосылған бал асқынған жарақатты оңай жазады. Аузы уылған адам бал жесе тез айығатыны белгілі. Бал күйген жерге де пайдалы. Күйікке балды күніне екі рет жағып отыру керек. Жараға жағатын дәріні 60 грамм балға бір шәй қасық балық майын қосып, жақсылап араластырып жасайды.

24. Балды үккіштен өткізілген сәбізден қосып, банкіге салып біраз уақыт қойса, әбден еріп, сәбіздің шырынына қосылып, тосап сияқты өте тәтті тағам болады. Оны, әсіресе, бауыры, өт жолы ауыратындар ем ретінде пайдаланса, шипалық қасиеті мол. Бал қосылған сәбіздің құрамында каротин деп аталатын дәруменді зат жақсы сақталады. Балды лимонға қосып сақтаса, бүйрегі, бауыры, өт жолы ауыратындарға өте пайдалы.
Өкпе ауруына шалдыққан кісі күніне 100-150 грамм бал жеп отыруы керек. Оны қойдың іш майына ерітіп, ішуге болады. Сондай-ақ, 6 грамм жолжелкен жапырағына 200 грамм су және 30 грамм балды араластырып, қайнатып, оны күніне ас қасықпен үш рет ішсе, бронхит, плеврит, өкпе ауруларына шипалы.

25. Бал - жүрек ауруы бар адамға да таптырмайтын ем. Оны белгілі бір мөлшерде анардың (гранат) шырынына қосып та ішеді. Қатарынан бір-екі ай үзбей ішкен ауру адамның жағдайы әжептәуір жақсарады.
Кеудесі жиі қысылып, жүрек соғуы нашарлаған адамға да бал жақсы көмектеседі. Қатарынан бір-екі ай үзбей күніне 50-140 грамға дейін бал жеген адамның жағдайы ежептәуір жақсарады.

26. Бал мен шоколадтың салмақ тастауға да өзіндік пайдасы бар. Қоңыр шоколадтың какаосының құрамында майды ыдырататын элементтер болса, бал жағып жасалған массаждың қан айналымын жақсартатын қасиеті бар. Әр ағзаның қалыпты қызмет атқаруына үлкен септігін тигізеді.

 

http://inform.kz/kaz/article/2831507

ДЕНСАУЛЫҚ: Суықтап қалсаңыз, жануарлар майын пайдаланыңыз АСТАНА. ҚазАқпарат - Адам ағзасы үшін аю, борсық, суыр майлары өте пайдалы, ол тамырды кеңейтіп, бойдағы суықты шығарады, деп жазады «Халық емі» сайтында. 

Халық медицинасы мен диетологтар әсіресе, құрамында цитаминдер, ағзаға нәрлі заттардың енуін жақсартатын пептид биореттегіштері бар аю майын ең пайдалы деп атайды. Аю майын күніне үш қасықтан қабылдаса, ол астың сіңімділігін алмастыра алады. Тіпті, аю майымен ғана азықтанып жүруге болады. Мамандар аю майын ұзақ жол жүретін жүргізушілер негізгі тамағы ретінде қабылдауға кеңес береді.

Суыр майын гастрит пен асқазан жарасы кезінде қабылдаудың пайдасы көп. Ол үшін күніне үш шай қасық қабылдау жеткілікті.

Борсық майының иісі жағымсыз болғанымен, теріге пайдалы. Борсық майын тері аурулары - нейродермит, дерматит, күйік шалу немесе үсіп кету кезінде өте қолдану қажет.

Кез келген жануар майы - бронхтың қабынуы мен суық тигенде таптырмайтын нағыз ем. Сүтті жылытып, бір қасық бал, бір шай қасық май қосып, суық тигеннен емделуге болады.

http://inform.kz/kaz/article/2831017

Ғалымдар: Ана сүті баланың мінез-құлқына әсер етедіАСТАНА. ҚазАқпарат - АҚШ ғалымдары ана сүтінің құрамында белгілі мөлшерде болатын күйзеліс гармоны - кортизол баланың денсаулығына кері әсерін тигізуі мүмкін екенін дәлелдеді, деп жазады planet-today.ru.

Ғылыми қызметкерлердің мәліметінше, ол бала емуді тоқтатқаннан кейін де әсер етуін доғармайды.

Ана сүтінің құрамында болатын кортизол ұл балаларға да, қыз балаларға да әсер етеді. Алайда ұл балалар бұл гармонның ықпалына көбірек ұшырайды. Бұл орайда кортизол не себепті көбейетінін, одан қалай сақтану керектігін білген, содан сақтанған абзал. 

http://inform.kz/kaz/article/2830095

Қазақстанда ішімдіктен бас тартуға арналған шаралар басталдыАСТАНА. ҚазАқпарат - 2015 жылдың 19 мен 28 қазаны аралығында еліміздің барлық аймақтарында ішімдіктен бас тарту Ұлттық күнінің аясында «Алкогольді ішімдіктер жарнамасын тоқтату қажет!» деген ұранмен онкүндік өтеді. Бұл туралы ҚР Денсаулық сақтау және әлеуметтік министрлігінен хабарланды.

Шараны өткізудегі мақсат - халықтың алкогольді ішімдіктердің ағзаға тигізетін кері әсері туралы хабардарлығын арттыру, балалардың, жасөспірімдер мен жастардың өз денсаулығына деген жауапкершілігін қалыптастыру, салауатты өмір салтын насихаттау.

Онкүндік барысында медициналық ұйымдарда мамандар кеңесінің ашық есік күндері өтеді: дөңгелек үстелдер; психолог, нарколог, әлеуметтік мамандардың қатысуымен оқу орындарында алкогольді ішімдіктерден бас тарту әдетін қалыптастыру; «Дені сау қала» кең көлемді акциясы, жасөспірімдер мен жастардың қатысуымен халық көп шоғырланған жерлерде флеш-мобтар өткізу; аймақтық СӨС орталықтары базасында жастардың денсаулық орталықтары қызметкерлері және мектеп директорларының тәрбие ісі жөніндегі орынбасарлары үшін шеберлік сыныптары; «Балалар лигасы ішімдікке қарсы!» ұранымен оқушылар арасындағы байқаулар.

Алкогольді ішімдіктерді шамадан тыс қолдану өлімнің кобеюіне, денсаулықтың және тұрғындардың еңбекке қабілеттілігінің нашарлауына басты себеп болып отыр. Ол психикалық және мінез-құлықтық ауытқуларға, оның ішінде ішімдікке тәуелділікке, бауыр циррозы, қатерлі ісіктің кейбір түрлеріне, жүрек-қан тамырларының аурулары және тағы басқа ауыр жұқпалы ауруларға әкеп соғады.

Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының мәліметтеріне сәйкес, әлемде ішімдікті шамадан тыс қолданудың нәтижесінде жыл сайын 3,3 млн. адам көз жұмады. Естеріңізге сала кетейік, Қазақстанда алкогольді ішімдіктен бас тарту Ұлттық күні 2007 жылдан бері аталып келеді.  

Автор: Руслан Ғаббасов

http://inform.kz/kaz/article/2829880

Медицина қызметкерлерінің құқығын қорғайды

29 Шілде 2015

«Апаттармедицинасыныңтеміржолгоспитальдары» акционерлікқоғамыфилиалыҚазалытеміржолауруханасындамедицинасаласыныңқызметкерлері «Қызылордаоблысымедицинақызметкерлерініңқауымдастығы» қоғамдықбірлестігініңөкілдеріменкездесті.

Өз жұмысын осыданбірер ай бұрынбастаған қоғамдық бірлес­тіктің мақсаты облыстағымедицина қызметкерлерінің беделінарттыруға бағытталған идеяларды, жобаларды,бағдарламалардыжасау және жүзегеасыру,дәрігерлер мен аяжандардыңбіліктілігін арттыруға жәрдемдесу, оқу-клиникалық орталығынашу,медицина қызметкерлерінде туындағантүйткілді проблемаларды шешугеатсалысу,құқықтық кеңес беру, жеке және дәстүрліемес медицина қызметініңдамуына ықпал етужәне олардың құқықтарынқорғау,қазіргі заманғы озықтехнологиялардыенгізуге ықпал етуболып табылады. Қоғамдықбірлестікке Қызылорда облысындатұратын медицина қызметкерлері, бұл жарғыны мойындайтынжәне қоғам жұмысынақатысатын ынталы адамдармүше бола алады. Мүшелікке қабылдау кезіндемедициналық мекемеде жұмысістейтіндігі жөніндегі анықтама, медициналық жоғары жәнеорта оқу орнынбітіргендігі туралы дипломмен жеке куәліктіңкөшірмесін тапсыру қажет.

Қоғамдық бірлестікжанынан«Сыр медицинасы» аттыоблыстық медициналық басылымжарық көре бастады. Қазақ және орыстілдерінде шығатын сегізбеттік газет айынаекі рет оқырманныңқолына тиеді. Ондамедицина қызметкерлерінің мақалалары, осы саладағы айтулыоқиғалар мен жаңалықтар, медицина мамандығының майталмандарытуралы материалдар жарияланатынболады.

– Құрметті әріптестер үнемі демесек те көп жағдайда халық науқас көз жұмған жағдайда не болмаса өзге де келеңсіздік туған сәтте дәрігерлер қауымын, яғни сіз бен бізді күстаналап жатады. Реніштерін білдіріп, қоғамда түрлі теріс пікірлердің қалыптасуына себепші болады. Заң орындарына шағымданып, әділдік іздейді. Осы орайда дәрігердің де құқығын қорғап, сөзін тыңдайтын бір жанның болғаны дұрыс ғой. Міне осы себепті де біз қоғамдық бірлестіктің жұмысын қолға алдық. Сіздерді алдағы уақытта бірлесіп жұмыс істеуге шақырамын,- деді қоғамдық бірлестіктің төрағасы Мұхтар Беисов.

Кездесу барысында облыстық онкологиялық орталық дирек­торының орынбасары Кәрібай Төлеутайұлы «Көзбен көріп, қолмен сипап, қатерлі ісікке күдіктенуге болатын науқастардың алғашқы белгілері» тақырыбында баяндама оқыса, «Сыр медицинасы» газетінің бас редакторы, Қазақстан Республикасы денсаулық сақтау ісінің үздігі Серікбай Смағұлұлы психологиялық тренинг сабағын жүргізді. Сонымен бірге «Қызылорда облысы медицина қызметкерлерінің қауымдастығы» қоғамдық бірлестігінің төрағасы Мұхтар Беисов «Апаттар медици­насының теміржол госпитальдары» акционерлік қоғамы филиалы Қазалы теміржол аурухансының бас дәрігері Құбыл Ршымбетовтың кеудесіне «Сыр медицинасының үздігі» төсбелгісін тақты.

Суретте: «Қызылорда облысы медицина қызметкерлерінің қауымдастығы» қоғамдық бірлестігінің төрағасы Мұхтар Беисов Құбыл Ршымбетовке «Сыр медицинасының үздігі» төсбелгісін тапсыруда.

Ұлболсын ТАЛАПБАЕВА

«Қазалы» газеті

https://baq.kz/kk/news/regmedia/regmedia-82615

Гинекологиялық дерттердің алдын алуГинекологиялық дерттердің алдын алу қыздардан басталады. Оны қыз бала дүниеге келгенге дейінгі және туғаннан кейінгі деп бөледі. Баланың жоспарлануы – бұл қалаулы бала, байсалды ата-аналар тіршілікке келетін баланың денсаулығына теріс әсер етуі мүмкін көптеген факторлардан бой тасалауға ұмтылады. Жүктілікті жоспарлаудан бұрын әйел өз организмін сауықтыруы тиіс. Болашақ жүктілікті сақтаумен сабақтас барлық емдік манипуляцияларды, дәрілік препараттарды қабылдауды ұрық қалыптасуға дейін өткізген жөн. Алғашқы бала көтеруге қолайлы анасының жасы – 20-24, ал әкесі үшін – 25-30 жас.

Психологиялық тұрғыда дайындалмаған анадағы созылмалы кеселдер фонында пайда болатын жүктілік ауыр, жиі асқынулармен өтеді. Бұл екіқабаттылыққа да, бала босануға да және баланың денсаулығына да теріс әсер береді.

Балаға ерте емшек беру оңды әсер етеді, өйткені ол бала үшін ең оңтайлы тағам.

Қыз дүниеге келгеннен соң ондағы гинекологиялық дерттердің профилактикасы – бұл дұрыс сау өмір салты. Сыртқы жыныстық ағзалардың гигиенасы қыздың өсіп келе жатқан организмінің қажеттілігі болуы тиіс. Бұған оны өмірінің алғашқы күндерінен бастап үйрету керек. Сондай-ақ қыздың салмағын қадағалаған жөн: семіздіктің ерте жыныстық жетілуді шақыруы, етеккір қызметінің қалыптасуына теріс әсер етуі және бедеулікке жетелеуі мүмкін.

Жиі суық тиюге, созылыңқы кеселдерге жол бермеу керек: жиі сарқаттанатын балалар қабынулы сипаттағы гинекологиялық дерттерден зардап тартады.

Қыз балада алғаш рет пайда болған етеккір – оның өміріндегі маңызды сәт. Етеккірдің қай жаста, қаншалықты мол, ұзақ және қандай уақыт аралығында келуіне, оның тұрақтылығына болашақ ана денсаулығы тәуелді болады. Сондықтан күмәнданған кезде маманға бірден қаралу қажет. Сондай-ақ бұл күндердегі гигиена туралы да сұхбат өткізген жөн.

Қыздың өміріндегі келесі маңызды кезең бұл жыныстық өмірдің басталуы. Қыз алғашқы жыныстық контакттан кейін пайда болуы мүмкін проблемалар жөнінде ақпарат алуы тиіс. Дәлірек айтқанда қалаусыз жүктіліктен және жыныс жолдары арқылы берілетін жұқпалардан сақтану туралы. Мұндай сұхбаттар үшін қызды мазалайтын барлық сауалдарға жауап беретін мамандардың қабылдауы болады.

Қыз жыныстық өмір бастағаннан кейін гинекологта жылына бір рет тексеруден өтуі тиіс. Жоспардан тыс қаралу қандай да бір шағымдар болғанда немесе сексуалдық серіктес ауысқанда қажет.

Көбіне-көп гинекологиядағы кеселдер анық білінусіз симптомдармен өтеді және ол өтіскен болса онкологиялық патологияға, бедеулікке, жатырдан тыс жүктілікке немесе мезгілінен бұрын бала босануға жетелеуі мүмкін.

Гинекологқа міндетті түрде қаралу мына жағдайларда аса қажет:

-15-16 жаста етеккір басталмаса;

-өте ауыртпалы етеккірлерде;

-аса мол немесе ұзақ менструация (7-10 күннен астам);

-тұрақсыз етеккір – кідіріс немесе айына екі рет;

-ашу, қышу, жағымсыз иіс немесе ерекше бөлініс;

-іштің төменгі бөлігінің ауыруы;

-жыныстық акт кезіндегі ауыру немесе қанды бөлініс;

-дене массасының күрт артуы немесе күрт жүдеу.

 

 

 

Мауекул Кашкинбаевна АИМБЕТОВА,

акушер-гинеколог дәрігер,

"№1 Қызылорда қалалық емханасы” ШЖҚ МКК

 

Сурет www.medkras.com сайтынан алынды